جهت جلوگیری از آب شستگی سواحل فرسایش پذیر، استفاده از سازه های آب شکن یکی از روش های مؤثر محسوب می شود. عملکرد این سازه ها به گونه ای است که با کاهش سرعت جریان در طول مسیر و هدایت آب به سمت میانه ی رودخانه از فرسایش کناره ها جلوگیری می کنند. درحالی که مطالعات متعددی بر روی آب شکن های منفرد و متوالی انجام شده است، بررسی فاصله بهینه بین آب شکن ها و ویژگی های آب شکن های نفوذ پذیر از نوع گابیونی کمتر مورد توجه قرار گرفته است. در این پژوهش، به بررسی فاصله بهینه آب شکن های نفوذناپذیر و گابیونی پرداخته شده است. استفاده از گابیون به دلیل هزینه ی پایین تر و سهولت ساخت، نسبت به سایر آب شکن های نفوذ پذیر، مزایای قابل توجهی دارد. آزمایش های این تحقیق با استفاده از سه آب شکن نفوذ ناپذیر با عرض های 20، 30و 50 سانتی متر و یک آب شکن نفوذ پذیر با عرض30 سانتی متر صورت گرفته است.عدد فرود در محدوده ی 11/0تا 40/0 بود. همچنین سه دبی کم، متوسط و زیاد (20، 44، 54 لیتر بر ثانیه) و چهار حالت استغراق متفاوت در هر آزمایش مورد بررسی قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان می دهد که با افزایش عرض آب شکن ناحیه ی سکون جریان افزایش یافته و عملکرد آب شکن های نفوذ پذیر بهتر از آب شکن های غیر قابل نفوذ است. همچنین در آب شکن ها، فاصله ی بهینه هنگامی حاصل می شود که آب شکن بعدی در انتهای ناحیه سکون قبلی قرار گیرد. به منظور صحت سنجی و تکمیل تحلیل، برداشت سرعت جریان با استفاده از دستگاه ADV انجام گرفت. داده های حاصل از برداشت سرعت، پس از پردازش در محیط نرم افزار Surfer، جهت ترسیم توزیع مکانی سرعت و تعیین محدوده ناحیه سکون به کار گرفته شد. نتایج حاصل از تحلیل عددی با نرم افزار Surfer، تطابق قابل قبولی با مشاهدات عینی حاصل از آزمایش تزریق رنگ نشان داد و دقت نتایج تجربی را تأیید نمود. در نهایت با استفاده از تکنیک تزریق رنگ در کانال فاصله ی مناسب بین آب شکن ها اندازه گیری و بر اساس داده های به دست آمده، رابطه ای برای محاسبه ی فاصله ی بهینه ارائه گردیده است.
واژگان کلیدی: آب شکن، گابیون، نفوذ پذیری، ناحیه سکون، فاصله ی بهینه، فرسایش سواحل