سامانه‌های نوین آبیاری به‌عنوان یک ابزار مدیریتی برای مدیریت و مصرف درست آب آبیاری با بهره‌وری بالا در شرایط کمبود منابع آب در چند دهه اخیر توسعه‌یافته است. ارزیابی سامانه‌های آبیاری به ما کمک می‌کند تا از دقت طراحی، اجرا و مدیریت آبیاری در تحقق یکنواختی پخش و راندمان کاربرد آبیاری مورد انتظار مطلع شویم. از طرفی ضرورت دارد، در مدیریت آبیاری از فناوری‌های جدید استفاده شود. همچنین فناوری‌های جدید مدیریت آبیاری علاوه بر ضوابط و مقررات موجود در طراحی و اجرا نیازمندی‌های دیگری دارد که نیاز به بررسی و تدوین دارد. در این راستا در دشت هرمزآباد سمیرم در استان‌ اصفهان و مزرعه چشمه زاغی در استان چهارمحال‌وبختیاری تعداد 6 سامانه آبیاری بارانی کلاسیک ثابت - آبپاش متحرک از نظر شاخص‌های CU، DU، AELQ و PELQ و اثر یکنواختی بر مقدار تولید سیب‌زمینی و بهره‌وری آب آبیاری مورد بررسی قرار گرفت. در این ارزیابی متوسط شاخص‌های CU، DU، AELQ و PELQ برای 6 سامانه آبیاری به ترتیب 76، 3/65، 33/55 و 6/67 درصد بودند. متوسط راندمان کاربرد آب برای شش سامانه آبیاری % 4/57 تعیین گردید که در بازه 4/77- 3/43 درصد بودند. نتایج حاصل از بررسی الگوی پاشش آبپاش بر عملکرد سیب‌زمینی نشان داد، به‌طور کلی با فاصله از آبپاش عمق آب مصرفی کاهش یافت، تغییرات عملکرد روند مشخصی نداشت و بهره‌وری مصرف آب آبیاری روند افزایشی داشت. کم بودن یکنواختی پخش از دو منظر سبب کاهش بهره‌وری آب آبیاری گردید. قسمتی از مزرعه که آب زیاد دریافت کردند، اگر‌چه ممکن است افزایش تولید داشته باشند؛ اما بدلیل دریافت آب زیاد در این نقاط تلفات آب به‌صورت فرونشت عمقی و شستشوی مواد مغذی رخ داد. درصد افزایش تولید در مقابل درصد افزایش آب آبیاری قابل‌توجه نبود و سبب کاهش بهره‌وری آب آبیاری شد. از طرفی نقاطی که میزان آب کمتری دریافت کردند، کاهش آب دریافتی در گیاه حساس سیب‌زمینی موجب کاهش شدید تولید شد و در تابع بهره‌وری آب آبیاری مقدار صورت کسر (تولید) با شدت بیشتری کاهش‌یافته و سبب کاهش بهره‌وری آب آبیاری شده است. در همین راستا شیوه‌نامه بهره‌برداری جهت ارتقای یکنواختی پخش آبپاش و راندمان کاربرد آب تهیه شده است. وجود مشکلات طراحی، اجرا، عدم‌بهره‌برداری و نگهداری صحیح، سوء مدیریت، دانش کم کشاورزان از سامانه‌های آبیاری، دخالت کشاورزان در شبکه آبیاری و نبود ارزیابی مستمر و دوره‌ای از سامانه‌ها سبب کاهش اثر بخشی و ناکارآمدی آن‌ها شده است. کلمات کلیدی: آبیاری بارانی، ارزیابی یکنواختی آبپاش، راندمان کاربرد، دستورالعمل بهره‌برداری و شیوه‌نامه پیاده‌سازی مدیریت آبیاری دقیق.