غلامرضا قربانی خراجی
این پژوهش با هدف مقایسه عملکرد رشد، رفتار و سلامت گوساله¬های شیرخوار روی چهار نوع بستر با 48 رأس گوساله هلشتاین با میانگین وزن3 ± 37 کیلوگرم، در قالب آزمایش بلوکهای کامل تصادفی انجام شد. تیمارهای آزمایشی بر اساس نوع بستر عبارت بودند از: 1) خاکاره، 2) پرس کاه، 3) ماسه و 4) تشکلاستیکی. وزن بدن گوسالهها به صورت هفتگی اندازه¬گیری شد. رفتارشناسی در روزهای 7، 14، 28 و 56 و خونگیری نیز در روزهای 14، 28 و 56 انجام شد. تجزیه آماری فراسنجههای اندازه-گیری شده در کل دوره به¬صورت اندازه¬گیریهای تکرار شونده به کار گرفته شد. وزن پایانی گوساله¬های گروه تشکلاستیکی (kg88/71) و پرس کاه (kg85/70) از دیگر تیمارها بیشتر بود (05/0>P). همچنین مصرف خوراک در این دو تیمار از دیگر گروهها بیشتر بود. دادههای مربوط به رفتارشناسی نشان داد که گوسالههای بستر ماسه بادی کمترین زمان خوابیدن روی بستر و بیشترین زمان خوابیدن بیرون از بستر را داشتند که نشان دهنده کمترین رفاه در این تیمار بود. در مقابل، تیمارهای پرس کاه گندم و تشک لاستیکی بالاترین زمان خوابیدن روی بستر را نشان دادند و تفاوتی بین این تیمارها نبود. بالاترین میزان بسترخواری در گوسالههای گروه خاکاره دیدهشد. در یافتههای مربوط به فراسنجههای سلامت نیز همچنان دو تیمار پرس کاه و تشکلاستیکی بهترین عملکرد را از خود نشان دادند. نتایج مربوط به فراسنجههای خونی نشان داد که ظرفیتآنتی اکسیدانی تام که یکی از شاخص های استرس است در تیمار ماسه کمتر از سایر تیمارها بود و این ناشی از وجود استرس در تیمار ماسه بود. همچنین غلظت مالوندیآلدهید به عنوان یکی دیگر از شاخصهای استرس در تیمار خاکاره بالاتر از سه تیمار دیگر بود. روی هم رفته یافتههای این پژوهش نشان داد که گوسالههای پرورش یافته روی دو بستر پرس کاه و تشکلاستیکی بهترین عملکرد و سلامت را داشتند و این دو بستر میتوانند بهترین گزینه برای بهبود عملکرد، رفاه و سلامت گوسالهها باشند.کلمات کلیدی: گوساله، بستر، رفاه، عملکرد، متابولیتهای خونی.

