اسفناج از مهم‌ترین گیاهان رویشی یکساله است که به دلیل ارزش غذایی بالا مصرف آن به صورت روز‌ افزون در حال افزایش است. لذا عملکرد بالا به منظور تامین نیاز جهانی اهمیت بسیار بالایی در این گیاه دارد، اما فاکتورهایی همچون بولتینگ عملکرد و کیفیت این گیاه را به شدت تحت تاثیر قرار می¬دهند. بولتینگ اغلب سبب محدودیت تولید اقتصادی اسفناج می‌شود زیرا طویل شدن ساقه به همراه تمایز گل سبب تغییر در طعم و رنگ می‌گردد. بنابراین برای حل این مشکل لازم است مکانیسم‌های دخیل در این فرآیند به ویژه عوامل ملکولی از قبیل سطح بیان ژن¬های درگیر و رابطه‌ی بین مجموعه‌ای از ژن‌های تعیین کننده زمان گلدهی روشن شود. این آزمایش به منظور بررسی بیان ژن‌های دخیل در مسیر‌های فتوپریود و سن در طی مراحل مختلف رشدی اسفناج طراحی شد. برای دستیابی به این منظور، دو ژنوتیپ کاشان و ویروفلای به ترتیب به عنوان زودگلده‌ترین و دیرگلده‌ترین ژنوتیپ انتخاب و به صورت طرح بلوک کاملا تصادفی با سه تکرار بیولوژیکی در اتاقک رشد در سال زراعی 1401-1400 کشت داده شد. پس از ارزیابی بیان ژن با استفاده از واکنش زنجیره‌ای پلیمراز، مشخص شد ژن‌های FKF1 و CRY2 در ژنوتیپ کاشان در انتقال از فاز رویشی به زایشی نقش پررنگی دارند. در ژنوتیپ ویروفلای، بیان ژن‌های SPL5 و    به طور قابل توجهی بیشتر از ژنوتیپ کاشان بود. نتایج این مطالعه نشان داد ژن 2-ODD در هنگام تشکیل گل سطح بیان بالایی دارد و ژن TPL در طولانی کردن فاز رویشی به ویژه در ژنوتیپ ویروفلای اثر‌گذار است. بررسی نتایج آنالیز همبستگی بین ژن‌ها در دو ژنوتیپ مورد مطالعه نشان داد بین ژن‌های TPL و CRY2 در ژنوتیپ کاشان و ژن‌های    و FKF1 در ژنوتیپ ویروفلای همبستگی مثبت/مستقیمی وجود دارد. نتایج این مطالعه در ایجاد درک عمیق اثر ژن‌های مهم در تنظیم زمان گلدهی اسفناج نقش مهمی داشته و با بکار‌گیری آن در برنامه‌های اصلاحی می‌توان توده‌های موجود را از نقطه نظر زمان گلدهی بهبود بخشید. همچنین می‌تواند در مطالعات مربوط به تنظیم مکانیسم¬های ژنتیکی مربوط به بولتینگ در سایر سبزیجات و حتی محصولات زراعی مفید باشد. کلمات کلیدی: اسفناج، بولتینگ، بررسی بیان ژن، واکنش زنجیره‌ای پلیمراز در زمان حقیقی، همبستگی