تریپس¬ها از راسته بال‌ریشکداران(Thysanoptera) از آفات مهم گیاهی محسوب می‌شوند که به انواع محصولات زینتی و کشاورزی حمله کرده و خسارت قابل‌توجهی وارد می‌کنند. در حال حاضر اصلی¬ترین روش مبارزه با این آفت استفاده از حشره¬کش¬ها است. استفاده از حشره¬کش¬ها در سیستم¬های کشاورزی، یکی از عواملی است که می¬تواند ترکیب گونه¬ای تریپس¬ها را تغییر دهد. تفاوت در حساسیت به حشره¬کش¬ها ممکن است جایگزین شدن یک گونه با گونه دیگر را افزایش دهد. در این مطالعه در چندین آزمایش مزرعه‌ای، اثرات پنج حشره¬کش رایج یعنی ایمیداکلوپرید، پروفنوفوس، سایپرمترین، ماترین، فلونیکامید و شاهد (آب)، بر ترکیب و فراوانی گونه¬ای تریپس¬ها و عملکرد دو محصول پیاز و بادمجان در سال¬های 1400 و 1401 در اصفهان مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد، ترکیب گونه¬ای تریپس¬ها در مزارع پیاز و بادمجان تحت تأثیر حشره¬کش¬های مورد استفاده قرار نگرفت. در این تحقیق از مزارع پیاز فقط Thrips tabaci و از مزارع بادمجان فقط Frankliniella occidentalis مشاهده و ثبت شد. تأثیر حشره‌کش‌های منتخب بر فراوانی جمعیت تریپس‌های بالغ و نابالغ در مزرعه پیاز نشان داد که در بهار سال 1400، حشره¬کش ماترین با 75/70 درصد کاهش، بیشترین میزان کاهش را بر جمعیت حشرات نابالغ ایجاد کرد، در حالی که حشره¬کش¬های پروفنوفوس و ماترین با 09/78 و 93/77 درصد کاهش نسبت به شاهد، مؤثرترین حشره‌کش‌ها بر فراوانی حشرات بالغ بودند. در پاییز 1400، حشره¬کش¬های فلونیکامید، سایپرمترین و پروفنوفوس به ترتیب 07/54، 32/51 و 55/47 درصد، جمعیت حشرات بالغ را نسبت به شاهدکاهش دادند و حشره¬کش پروفنوفوس با 31/78 درصد کاهش، مؤثرترین تیمار بر تراکم حشرات نابالغ بود. در بهار 1401، حشره¬کش¬های ماترین و پروفنوفوس با 19/48 و 06/41 درصد کاهش بر جمعیت حشرات بالغ و حشره¬کش پروفنوفوس با 28/53 درصد کاهش بر فراوانی حشرات نابالغ، بیشترین تأثیر را بر جمعیت تریپس پیاز نسبت به شاهد نشان دادند. در بهار 1400، حشره¬کش ماترین و پروفنوفوس به ترتیب با 10/38 و 45/27 درصد و در پاییز 1400، حشره¬کش ماترین با 55/65 درصد، میزان عملکرد پیاز را افزایش دادند و در بهار 1401 دو حشره¬کش-های فلونیکامید و ماترین به ترتیب با 55/9 و 09/9 درصد، بیشترین میزان عملکرد را نسبت به تیمار شاهد ایجاد کردند. با محاسبه هزینه-های صرف شده برای کنترل شیمیایی، عملکرد اقتصادی محصول نیز محاسبه شد. بیشترین عملکرد اقتصادی با کاربرد حشره¬کش ماترین در بهار و پاییز 1400 و حشره¬کش¬های فلونیکامید و ماترین در بهار 1401 به دست آمد. نتایج به‌دست‌آمده درمطالعه صورت گرفته در مزرعه بادمجان نشان داد که حشره¬کش¬های فلونیکامید، ماترین و پروفنوفوس به ترتیب با 70، 92/60 و 54/59 درصد کاهش، بیشترین تأثیر را بر جمعیت تریپس بالغ داشتند و تمامی حشره‌کش‌های استفاده شده، بر جمعیت حشرات نابالغ تریپس غربی گل مؤثر بودند. بررسی جنبه های اقتصادی کنترل شیمیایی تریپس در محصول بادمجان نیز نشان داد که عملکرد محصول با کاربرد حشره¬کش¬های فلونیکامید، پروفنوفوس و ماترین به ترتیب 22/86، 95/84 و 90/71 درصد نسبت به شاهد افزایش داشت. همچنین مشخص شد که با کاربرد حشره‌کش‌ها، شدت خسارت وارده به ارزش بازاریابی بادمجان کاسته شد، به‌طوری‌که بدون تیمار حشره‌کش (شاهد) شاخص شدت خسارت 07/3 درصد بود، اما در تیمارهای حشره‌کش این شاخص از 25/2 تا 70/2 درصد متغیر بود. کلمات کلیدی: تریپس پیاز، تریپس غربی گل، جایگزینی گونه¬ای، عملکرد اقتصادی.