گوجه فرنگی ازمهمترین محصولات کشاورزی است که از نظر تولید وعملکرد، بعد از سیب زمینی در رتبه دوم جهان قرار دارد. گوجه فرنگی جزو گیاهان پرتوقع از لحاظ نیاز نوری محسوب می­شود و کمبود نور بخصوص در ماه­های زمستان و درمناطق ابری شمال کشور باعث کاهش رشد ونمو بوته شده و تشکیل گل و میوه را مختل می­کند.در واقع گوجه فرنگی برای فعالیت­های متعددی مثل نور­گرایی،گل­انگیزی، رشد، فتوسنتزو تولید بسیاری از متابولیت­ها و بیان ژن­های خود به نور نیاز دارد. مطالعات نشان داده ­است که استفاده از نور   LEDبه خصوص در فصول کم نور باعث افزایش عملکرد میوهگوجه فرنگی می­شود. در این مطالعه، نشا­های گوجه فرنگیرقم ساخیا Sakhiya RZ ساختشرکت Rijk Zwaan هلنددر گلخانه شرکت زراعی دشت ناز ساری در ردیف­های کشت با فاصلهردیف ?/? متری و فاصله روی ردیف ?? سانتی متر کشت شدند و گیاهان از پیش از گلدهی تاانتهای فصل تولید تحت تیمار نورهای LED قرارگرفتند. اینآزمایش در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در ? تکرار با ?? بوته در هر تکرار انجام شد. تیمارها شامل گیاهانبا دریافت نور چراغ­­های رشد LED و گیاهان بدون دریافت نور از طریق چراغ­های رشد به عنوان شاهد بودند. چراغ­های رشد مورد استفاده در این آزمایش نیز به صورت سهحالت نوردهی از بالا (Top lighting)، نوردهی از وسط (Inter-lighting) و نوردهی ترکیبی از بالا و وسط   مورد استفاده قرار گرفتند.تعداد و وزن گوجه‌فرنگیبرداشت شده در هر بوته به صورت هفتگی، میزان ویتامین ث و لیکوپن میوه در تیمارها وبیان ژن­های کلیدی موثر بر گلدهی، تولید متابولیت­ها و آنتی اکسیدان­های گوجهفرنگی ارزیابی شدند. نوردهی LED بویژه نور از بین بوته­ها، عملکردمیوه گوجه‌فرنگی را در فاصله زمانی آبان تا تیرماه بین ?? تا ??? درصد و به طورمتوسط در طی دوره رشد و تولید عملکرد محصول، ?/?? درصد افزایش داد. نوردهی بینبوته‌ای همچنین باعث افزایش لیکوپن میوه  (به طور متوسط   ?? درصد) و ویتامینث میوه گوجه فرنگی (به طور متوسط ??? درصد) گردید. افزایش عملکرد میوه گوجه فرنگیدر اثر نوردهی LED در گلخانه می­تواند ناشی ازافزایش گلدهی در گوجه فرنگی و افزایش تعداد میوه به عنوان جزء اصلی عملکرد محصول وهمچنین افزایش فتوسنتز و سیگنالینگ سلولی گیاه گوجه فرنگی باشد. نور LED بر بیان ژن­های چرخه­هایمختلف تولید و متابولیت گوجه فرنگی تاثیر مثبت داشت و   همبستگی بسیار معنی­داری بین بیان برخی ژن­هااز جمله Psy1، -LCY? و VTC2 با تعداد میوه گوجه فرنگی   و عملکردمیوه در بوته مشاهده گردید.

کلمات کلیدی: گوجه فرنگی، چراغ LED، عملکرد، بیان ژن، لیکوپن،ویتامین ث