اثر تنظیم كننده رشد NAA و عصاره آب-دود بر افزایش تولید گیاهان و ویژگی های رشدی بنفشه آفریقایی
تاریخ دفاع
مقطع تحصیلی
كارشناسی ارشد
گروه آموزشی
باغبانی
استاد
نعمت اله اعتمادی شلمزاری
بنفشه آفریقایی یکی از محبوبترین گیاهان آپارتمانی گل دهنده در سراسر جهان است. تقاضای بالای این گیاه، مستلزم تولید بالای آن است. مهیا کردن شرایط مناسب جهت افزایش هرچه بیشتر این گیاه، میتواند به تولید حداکثری آن کمک کند. به منظور افزایش ریشهزایی و تولید انبوه گیاه بنفشه آفریقایی و نیز کوتاه کردن دوره ی رشد و گلدهی آن، آزمایشی طی دو مرحله جداگانه در قالب طرح کاملاً تصادفی در دانشگاه صنعتی اصفهان انجام شد. در مرحله اول، قلمههای برگ، با هورمون نفتالن استیک اسید(NAA) در چهار سطح0، 250، 500 و 1000 میلی گرم بر لیتر و با پنج تکرار، تیمار شد. پس از تولید گیاهان جدید، صفاتی از قبیل تعداد روز تا ریشه دهی، تعداد قلمه ریشهدار شده، وزنتر و خشک ریشه، وزنتر و خشک شاخساره، تعداد شاخساره تولیدی و نیز تعداد برگ در هر قلمه محاسبه گردید. در مرحله دوم، گیاهان بنفشه آفریقایی، با غلظتهای مختلف آب-دود(0، 1:500 و 1:1000) محلول پاشی شدند. در این مرحله، صفاتی از قبیل سطح پوشش، سطح برگ، تعداد برگ، وزنتر و خشک ریشه، حجم ریشه، وزنتر و خشک شاخساره، زمان شروع گلدهی، زمان 50 درصد گلدهی، تعداد شاخه گل دهنده، میانگین تعداد گل بر روی شاخه گل دهنده، تعداد گل در بوته، قطر گل، میزان کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل و نیز کاروتنوئید اندازه گیری شد. نتایج مرحله اول نشان داد که تیمار 250 و 500 میلی گرم بر لیتر NAA، به طور معنیداری با طی کردن تعداد روز کمتری به ریشه دهی رسیدند. بیشترین وزنتر و خشک ریشه را تیمار 1000 میلی گرم بر لیتر NAA، با اختلاف معنیداری نسبت به سایر تیمارها به خود اختصاص داد. وزنتر و خشک شاخساره، در تیمار شاهد، بیشتر از بقیه تیمارها بود و با آنها تفاوت معنیداری نشان داد. در مرحله دوم، صفات رویشی سطح برگ، وزنتر و خشک ریشه و حجم ریشه در تیمار آب-دود، نسبت به شاهد به طور معنیداری افزایش داشته است. در این پژوهش، غلظت 1:500 آب-دود توانست صفات زایشی قطر گل، تعداد شاخه گل دهنده، میانگین تعداد گل در شاخه گل دهنده و نیز تعداد گل در بوته را به طور معنیداری نسبت به شاهد در گیاه بنفشه آفریقایی، افزایش دهد. غلظت 1:500 آب- دود همچنین، باعث کاهش زمان شروع گلدهی و نیز زمان 50 درصد گلدهی در این گیاه شد. به طور کلی میتوان نتیجه گرفت که استفاده از NAA، صفات مربوط به ریشه زایی را افزایش داد و کاربرد آب-دود نیز باعث افزایش صفات زایشی و برخی صفات رویشی در گیاه بنفشه آفریقایی شد.
کلمات کلیدی: بنفشه آفریقایی، NAA، قلمه برگ، آب-دود، صفات زایشی

